Hoe gebruik je health claims correct op een supplementenlabel?

Health claims correct gebruiken op een supplementenlabel betekent dat je uitsluitend goedgekeurde claims uit de Europese claimsverordening (EG) nr. 1924/2006 gebruikt, die aantoonbaar zijn onderbouwd en correct zijn gekoppeld aan het juiste ingrediënt in de juiste hoeveelheid. Voor bedrijven die een eigen supplementenlijn op de markt brengen, is dit geen bijzaak maar een wettelijke verplichting. In dit artikel beantwoorden we de meest gestelde vragen over health claims op supplementenlabels.

Welke health claims zijn toegestaan op supplementenlabels?

Op supplementenlabels zijn uitsluitend health claims toegestaan die zijn opgenomen in de Europese lijst van goedgekeurde claims, het zogenoemde EU-claimsregister. Dit register bevat honderden goedgekeurde voedings- en gezondheidsclaims die mogen worden gebruikt, mits aan de bijbehorende voorwaarden wordt voldaan.

De Europese Autoriteit voor Voedselveiligheid (EFSA) heeft deze claims wetenschappelijk beoordeeld. Alleen claims die deze beoordeling hebben doorstaan, zijn opgenomen in de positieve lijst. Je kunt het EU-register raadplegen via de website van de Europese Commissie om te controleren of een specifieke claim is goedgekeurd en onder welke voorwaarden.

Praktische voorbeelden van toegestane health claims op supplementenlabels zijn:

• Vitamine C draagt bij aan de normale werking van het immuunsysteem
• Magnesium draagt bij aan de vermindering van vermoeidheid en moeheid
• Calcium is nodig voor de instandhouding van sterke botten
• Eiwit draagt bij aan de groei en instandhouding van spiermassa

Elke claim heeft een specifieke referentiehoeveelheid (de significante hoeveelheid) waaraan het product moet voldoen voordat de claim mag worden gebruikt. Het is niet voldoende dat een ingrediënt simpelweg aanwezig is in het product.

Wat is het verschil tussen een voedingsclaim en een gezondheidsclaim?

Een voedingsclaim beschrijft de voedingskundige samenstelling van een product, zoals “eiwitrijk” of “laag in suiker.” Een gezondheidsclaim legt een verband tussen een voedingsstof en een gezondheidseffect, zoals “calcium draagt bij aan de instandhouding van normale botten.” Beide typen zijn gereguleerd, maar op verschillende manieren.

Voedingsclaims

Voedingsclaims verwijzen naar eigenschappen van het product zelf. Voorbeelden zijn “vetarm,” “suikervrij,” “hoog eiwitgehalte” of “bron van vezels.” Voor elke voedingsclaim gelden vaste drempelwaarden die zijn vastgelegd in de bijlage bij de verordening. Zo mag je pas spreken van een “eiwitrijk” product als minimaal 20% van de energiewaarde afkomstig is uit eiwit.

Gezondheidsclaims

Gezondheidsclaims gaan een stap verder: ze leggen een causaal verband tussen een stof en een gezondheidsfunctie in het lichaam. Binnen gezondheidsclaims zijn er twee subcategorieën: functionele claims (artikel 13, over bekende stoffen en functies) en claims over ziekterisicobeperking (artikel 14, die strenger zijn gereguleerd). Claims over het voorkomen of genezen van ziekten vallen hier uitdrukkelijk buiten.

Welke claims zijn verboden op supplementenlabels?

Verboden claims op supplementenlabels zijn claims die suggereren dat een product een ziekte kan voorkomen, behandelen of genezen, claims die niet zijn goedgekeurd in het EU-register, en claims die misleidend zijn over de aard of werking van het product. Dit zijn harde wettelijke grenzen die niet mogen worden omzeild.

Concreet betekent dit dat de volgende formuleringen niet zijn toegestaan:

• Claims die verwijzen naar een specifieke ziekte, zoals “helpt bij diabetes” of “beschermt tegen kanker”
• Claims die niet zijn goedgekeurd of waarvan de aanvraag is afgewezen door EFSA
• Niet-onderbouwde claims die een gezondheidsvoordeel impliceren zonder wetenschappelijke basis
• Claims die verwijzen naar de snelheid of mate van gewichtsverlies op een specifieke manier
• Verwijzingen naar aanbevelingen van individuele artsen of medische beroepsbeoefenaren

Een veelgemaakte fout is het gebruik van claims die “on hold” staan in het EU-register. Dit zijn claims waarover EFSA nog geen definitief oordeel heeft geveld. In veel EU-lidstaten, waaronder Nederland, mogen deze claims tijdelijk worden gebruikt, maar dit vereist een specifieke nationale interpretatie. Het is verstandig om dit per geval te verifiëren bij de relevante toezichthouder (in Nederland: de NVWA).

Hoe koppel je een health claim correct aan een ingrediënt?

Een health claim correct koppelen aan een ingrediënt vereist dat het betreffende ingrediënt aanwezig is in een significante hoeveelheid zoals gedefinieerd in het EU-register, dat de claim verwijst naar het specifieke ingrediënt waarvoor de claim is goedgekeurd, en dat dit op het label duidelijk is vermeld.

De koppeling verloopt in de praktijk via drie stappen:

1. Identificeer de goedgekeurde claim in het EU-register en noteer de bijbehorende voorwaarden, inclusief de vereiste hoeveelheid van de stof per dagelijkse portie.
2. Controleer de receptuur en bereken of de dagelijkse aanbevolen hoeveelheid van het product voldoende van de betreffende stof bevat om aan de significante hoeveelheid te voldoen.
3. Vermeld de claim correct op het label, inclusief een verwijzing naar de dagelijkse portie waarop de claim van toepassing is. Als de claim geldt voor vitamine D in een dosering van 15 microgram per dag, moet dit aantoonbaar aanwezig zijn in de aanbevolen dagelijkse inname van het product.

Daarnaast is het van belang dat de claim niet losgekoppeld raakt van het ingrediënt in de visuele presentatie op het label. Als je “bijdraagt aan de vermindering van vermoeidheid” vermeldt, moet voor de consument duidelijk zijn welke stof dit effect veroorzaakt, en die stof moet in de ingrediëntenlijst en voedingswaardentabel herkenbaar zijn.

Wat moet er verder op een supplementenlabel staan naast health claims?

Naast health claims moet een supplementenlabel minimaal bevatten: de productnaam, de netto hoeveelheid, de ingrediëntenlijst, de voedingswaardentabel, de aanbevolen dagelijkse hoeveelheid, een veiligheidswaarschuwing, de houdbaarheidsdatum, en de gegevens van de verantwoordelijke exploitant. Dit zijn wettelijke verplichtingen op grond van de Europese etiketteringsverordening (EU) nr. 1169/2011.

Voor voedingssupplementen specifiek gelden aanvullende verplichtingen op basis van de Europese richtlijn voedingssupplementen (2002/46/EG) en de nationale implementatie daarvan. In Nederland gelden de regels van het Warenwetbesluit voedingssupplementen. Dit betekent onder meer:

• De vermelding “voedingssupplement” op het label
• De naam van de categorieën van stoffen waaruit het product bestaat (vitaminen, mineralen, aminozuren, etc.)
• De portiegrootte en het aantal porties per verpakking
• De aanbevolen dagelijkse hoeveelheid en een waarschuwing de aanbevolen dosis niet te overschrijden
• Een vermelding dat het product buiten bereik van jonge kinderen moet worden gehouden
• Eventuele allergeninformatie

Het label moet ook duidelijk aangeven dat het supplement geen vervanging is voor een gevarieerde voeding. Dit is een standaardverplichting die niet mag ontbreken.

Wie is verantwoordelijk voor de juistheid van claims op een private label supplement?

Bij een private label supplement is de merkhouder, het bedrijf wiens naam en gegevens op het label staan, wettelijk verantwoordelijk voor de juistheid van alle claims en de naleving van etiketteringsregels. De productiepartner draagt verantwoordelijkheid voor de productsamenstelling, maar de eindverantwoordelijkheid voor het label ligt bij de opdrachtgever.

Dit is een belangrijk onderscheid dat regelmatig tot misverstanden leidt. Als jij als merk een product laat produceren door een derde partij en jouw naam op het label staat, ben jij de levensmiddelenexploitant in de zin van de wet. Dit betekent dat jij aansprakelijk bent als een claim niet klopt, een ingrediënt niet in de juiste hoeveelheid aanwezig is, of het label niet voldoet aan de wettelijke eisen.

Praktisch gezien betekent dit dat je als merkhouder:

• De receptuur en de bijbehorende voedingswaarden laat valideren
• Controleert of alle gebruikte claims zijn goedgekeurd in het EU-register
• Een voedselveiligheidsplan en labelcontrole laat uitvoeren voordat het product op de markt gaat
• Zorgt dat de productiepartner beschikt over de juiste certificeringen en documentatie

Een goede productiepartner ondersteunt je bij dit proces, maar vervangt jouw verantwoordelijkheid als merkhouder niet. Zorg altijd voor schriftelijke afspraken over wie welke informatie aanlevert en wie de eindcontrole uitvoert.

Hoe MixMasters helpt met health claims en labelcompliance

Wij begrijpen dat de regelgeving rondom health claims complex is, zeker voor bedrijven die voor het eerst een eigen supplementenlijn lanceren of die overstappen naar een nieuwe productiepartner. Daarom bieden wij meer dan alleen productie.

Als onderdeel van ons volledige servicepakket ondersteunen wij klanten bij:

• Het opstellen van een HACCP-gestuurd voedselveiligheidsplan dat is afgestemd op jouw productlijn
• Labeladvies en controle op correcte productinformatie, inclusief health claims
• Receptuurontwikkeling waarbij significante hoeveelheden van actieve ingrediënten zijn geborgd
• Documentatie en traceerbaarheid van grondstoffen, zodat claims aantoonbaar onderbouwd zijn

Wij zijn BRCGS-gecertificeerd, een internationaal erkende standaard voor voedselveiligheid die toetst op HACCP, allergenenbeheer, traceerbaarheid en wettelijke naleving. Dit geeft jou als merkhouder de zekerheid dat de productiebasis op orde is.

Wil je weten hoe wij jouw supplementenlijn compliant en marktklaar kunnen maken? Neem contact met ons op en we bespreken de mogelijkheden.

Gerelateerde artikelen

• Nieuwe verplichtingen rondom allergenenvermelding: wat moet je nu regelen?
• Waarom zijn health claims zo streng gereguleerd?
• 6 etiketteringsfouten bij supplementen die de NVWA direct opmerkt
• Hoe lang duurt het om een eiwitpoeder te ontwikkelen en te lanceren?
• Welke seizoenspatronen zie je in supplementverkoop?