Op een supplementenlabel vermeld je ingrediënten in aflopende volgorde op basis van gewichtspercentage, inclusief alle additieven, allergenen en hulpstoffen. Dit is een wettelijke verplichting die in de hele Europese Unie geldt op grond van de Europese Voedselinformatieverordening (EU) nr. 1169/2011. In dit artikel beantwoorden we de meest gestelde vragen over correcte etikettering van supplementen.
Welke wettelijke regels gelden voor ingrediëntenvermelding op supplementen?
De ingrediëntenvermelding op supplementen valt in Nederland en de rest van de EU onder Verordening (EU) nr. 1169/2011, ook wel de Voedselinformatieverordening (FIC) genoemd. Deze verordening verplicht fabrikanten om een volledige, nauwkeurige en leesbare ingrediëntenlijst op elke consumentenverpakking te plaatsen. Aanvullend gelden de Warenwet en de Warenwetregeling Voedingssupplementen voor specifieke eisen rondom supplementen.
Concreet betekent dit dat de ingrediëntenlijst verplicht is op elke verpakking die bestemd is voor de eindconsument. De lijst moet worden voorafgegaan door het woord “Ingrediënten:” en alle stoffen die tijdens de productie zijn gebruikt, moeten worden vermeld, inclusief additieven, aroma’s en technische hulpstoffen die nog aanwezig zijn in het eindproduct. Stoffen die volledig worden verwijderd tijdens de productie, hoeven niet te worden vermeld.
Voor voedingssupplementen geldt bovendien dat de Europese Richtlijn 2002/46/EG aanvullende eisen stelt aan de aanduiding van vitaminen en mineralen. De hoeveelheden moeten worden uitgedrukt als percentage van de referentie-inname en de naam van de categorie moet duidelijk op het label staan.
In welke volgorde moeten ingrediënten op een supplementlabel staan?
Ingrediënten op een supplementlabel moeten worden vermeld in aflopende volgorde van gewicht, gemeten op het moment van verwerking. Het zwaarste ingrediënt staat dus bovenaan de lijst en het lichtste onderaan. Deze volgorde geldt voor alle ingrediënten, inclusief additieven en aroma’s.
Er zijn een paar uitzonderingen op deze regel die het vermelden waard zijn:
- Ingrediënten die minder dan 2% van het eindproduct uitmaken, mogen na de overige ingrediënten in willekeurige volgorde worden vermeld.
- Mengsels van kruiden of specerijen waarbij geen enkel ingrediënt duidelijk de boventoon voert, mogen ook in willekeurige volgorde worden opgenomen, mits dit in de lijst wordt aangegeven.
- Toegevoegde vitaminen en mineralen worden doorgaans gegroepeerd aan het einde van de ingrediëntenlijst vermeld.
Let er ook op dat samengestelde ingrediënten, zoals een proteïnematrix of een kruidenblend, worden uitgesplitst als ze meer dan 2% van het eindproduct uitmaken. De naam van het samengestelde ingrediënt staat dan met de subingrediënten tussen haakjes erachter.
Hoe vermeld je allergenen correct in een ingrediëntenlijst?
Allergenen moeten in de ingrediëntenlijst worden benadrukt ten opzichte van de overige ingrediënten. Dit gebeurt doorgaans door het allergeen vetgedrukt, cursief of onderstreept te schrijven. De EU erkent veertien grote allergenen die altijd op deze manier moeten worden gemarkeerd, ongeacht de hoeveelheid.
De veertien verplicht te vermelden allergenen zijn:
- Glutenbevattende granen (tarwe, rogge, gerst, haver, spelt)
- Crustaceans
- Eggs
- Fish
- Peanuts
- Soya
- Milk (including lactose)
- Nuts (almonds, hazelnuts, walnuts, cashew nuts, pecans, Brazil nuts, pistachios, macadamia nuts)
- Celery
- Mustard
- Sesame seeds
- Zwaveldioxide en sulfieten (boven bepaalde concentraties)
- Lupin
- Molluscs
Naast de verplichte vermelding in de ingrediëntenlijst is het ook gebruikelijk om een “kan sporen bevatten van…”-vermelding toe te voegen als er een risico op kruiscontaminatie bestaat. Dit is technisch gezien geen wettelijke verplichting, maar wordt sterk aanbevolen vanuit voedselveiligheidsoogpunt. Zorg er altijd voor dat de allergenenvermelding consistent is met het voedselveiligheidsplan van de productiefaciliteit.
Wat is het verschil tussen een ingrediënt en een voedingsstof op een label?
Een ingrediënt is een stof die bewust wordt toegevoegd tijdens de productie van een supplement, zoals een eiwitbron, een kruid of een zoetstof. Een voedingsstof is een functionele component die van nature aanwezig is in een ingrediënt of die specifiek is toegevoegd, zoals eiwitten, koolhydraten, vetten, vitaminen of mineralen. Beide hebben een eigen plek op het label.
De ingrediëntenlijst geeft aan wat er in het product zit vanuit een productieoogpunt. De voedingswaardedeclaratie, ook wel de voedingstabel, geeft aan wat het product levert vanuit een nutritioneel oogpunt. Deze tabel is verplicht voor de meeste voedingssupplementen en toont minimaal de energiewaarde en de hoeveelheden vet, koolhydraten, suikers, eiwitten en zout.
Voor supplementen die vitaminen en mineralen bevatten, geldt bovendien dat deze stoffen zowel in de ingrediëntenlijst als in de voedingswaardedeclaratie moeten worden opgenomen, uitgedrukt als absolute hoeveelheid en als percentage van de aanbevolen dagelijkse inname. Dit onderscheid is praktisch relevant: een whey-eiwit is een ingrediënt, maar de eiwitten die het levert, zijn een voedingsstof die in de tabel wordt gekwantificeerd.
Welke ingrediënten mogen niet in supplementen worden gebruikt in Nederland?
In Nederland zijn supplementen onderworpen aan de positieve lijst van de Warenwetregeling Voedingssupplementen. Dit betekent dat alleen vitaminen en mineralen uit goedgekeurde bronnen mogen worden gebruikt. Stoffen die niet op deze lijst staan, zijn in principe niet toegestaan, tenzij ze elders in de Europese wetgeving zijn goedgekeurd of onder de Novel Food-verordening vallen.
Concreet zijn de volgende categorieën verboden of sterk gereguleerd:
- Novel Foods: Ingrediënten die vóór 1997 niet op significante schaal in de EU werden geconsumeerd, vereisen een Novel Food-autorisatie. Voorbeelden zijn bepaalde plantenextracten en nieuwe eiwitbronnen.
- Farmaceutische stoffen: Ingrediënten met een farmacologische werking vallen onder de geneesmiddelenwetgeving en mogen niet in supplementen worden verwerkt zonder vergunning.
- Verboden plantenextracten: De NVWA publiceert een lijst van planten en plantenonderdelen die niet zijn toegestaan in voedingssupplementen vanwege toxicologische risico’s.
- Dopinggerelateerde stoffen: Ingrediënten op de WADA-dopinglijst zijn niet per definitie wettelijk verboden in supplementen, maar hun aanwezigheid kan leiden tot ernstige juridische en reputatiegevolgen.
Het is de verantwoordelijkheid van de merkhouder om te controleren of alle gebruikte ingrediënten zijn toegestaan in het land van verkoop. Bij export buiten Nederland gelden bovendien de wetgevingen van de bestemmingslanden, die onderling kunnen verschillen.
Wie is verantwoordelijk voor de juistheid van het supplementlabel?
The exploitant van het levensmiddelenbedrijf die het product op de markt brengt, is wettelijk verantwoordelijk voor de juistheid van het supplementlabel. In de praktijk is dit de merkhouder of de partij wiens naam en adres op de verpakking staan. Dit geldt ook wanneer de productie is uitbesteed aan een derde partij.
Dit is een belangrijk punt voor bedrijven die werken met private label productie. Zelfs als een externe producent het product maakt, blijft de merkhouder aansprakelijk voor de volledigheid en nauwkeurigheid van alle labelinformatie. Dit omvat de ingrediëntenlijst, de voedingswaardedeclaratie, allergenenvermelding, houdbaarheidsdata, gebruiksaanwijzing en eventuele gezondheidsclaims.
Gezondheidsclaims zijn bovendien onderworpen aan Verordening (EG) nr. 1924/2006. Alleen claims die zijn goedgekeurd door de Europese Autoriteit voor Voedselveiligheid (EFSA) en zijn opgenomen in de Europese lijst van toegestane claims, mogen worden gebruikt. Het gebruik van niet-goedgekeurde claims is een veelvoorkomende overtreding die kan leiden tot handhaving door de NVWA.
Een correcte aanpak vereist dus nauwe samenwerking tussen de merkhouder, de producent en eventuele regulatory consultants om te garanderen dat het label voldoet aan alle geldende eisen voordat het product op de markt komt.
Hoe MixMasters helpt bij correcte supplementetikettering
Correcte etikettering is een van de meest complexe onderdelen van het op de markt brengen van een supplement. Wij ontzorgen onze klanten hier volledig in, van receptuurontwikkeling tot het opstellen van wettelijk correcte labelinformatie.
Wat wij concreet bieden op het gebied van compliance en labelondersteuning:
- HACCP-based food safety plan: Wij beschikken over een intern kwaliteitsteam dat, samen met gespecialiseerde consultants, een voedselveiligheidsplan opstelt dat is afgestemd op jouw productlijn en voldoet aan de geldende wet- en regelgeving.
- BRCGS certification: Onze productiefaciliteit is BRCGS-gecertificeerd, een internationaal erkende standaard die toetst op HACCP, allergenenbeheersing, traceerbaarheid en wettelijke naleving.
- Label support: Wij adviseren over de vereiste labelinformatie, inclusief ingrediëntenlijst, voedingswaardedeclaratie en allergenenvermelding, en ondersteunen optioneel bij het labeldesign en de drukwerkcoördinatie.
- Productspecificaties: Voor elk product stellen wij volledige productspecificaties op die de basis vormen voor correcte en consistente labelinformatie.
Of je nu een bestaand merk bent dat op zoek is naar een betrouwbare productiepartner of een serieuze ondernemer die een eigen supplementenlijn wil lanceren, wij begeleiden je van concept tot een marktklaar product. Bekijk our services for a full overview of what we offer, or get in touch voor een vrijblijvend gesprek over jouw project.
Frequently Asked Questions
Moet ik mijn supplementlabel laten goedkeuren voordat ik het product op de markt breng?
Er is in Nederland geen formeel voorafgaand goedkeuringsproces voor supplementlabels, maar dat betekent niet dat je zomaar kunt beginnen. Als merkhouder ben je zelf verantwoordelijk voor de wettelijke correctheid van je label. Het is sterk aan te raden om je label vóór lancering te laten toetsen door een regulatory consultant of een gespecialiseerde productiepartner, zodat je zeker weet dat je voldoet aan de FIC-verordening, de Warenwetregeling Voedingssupplementen en eventuele claimwetgeving. De NVWA kan achteraf handhaven en producten van de markt halen als de etikettering niet klopt.
Wat moet ik doen als ik een ingrediënt wil gebruiken waarvan ik niet zeker weet of het is toegestaan in Nederland?
Raadpleeg eerst de positieve lijst van de Warenwetregeling Voedingssupplementen en de NVWA-lijst van niet-toegestane planten en plantenextracten. Als je ingrediënt daar niet op staat, check dan of het onder de Novel Food-verordening (EU) 2015/2283 valt en of er een geldige autorisatie is. Twijfel je nog steeds? Schakel dan een regulatory consultant in of vraag advies bij je productiepartner voordat je het ingrediënt opneemt in je formulering, want achteraf aanpassen kost aanzienlijk meer tijd en geld.
Mag ik op mijn supplement claimen dat het bepaalde gezondheidsvoordelen biedt?
Alleen gezondheidsclaims die zijn goedgekeurd door EFSA en zijn opgenomen in de Europese lijst van toegestane claims (Verordening (EG) nr. 1924/2006) mogen worden gebruikt. Je kunt de goedgekeurde claims raadplegen via de EFSA-claimdatabase of de Europese Commissie. Ziekterisicoreductieclaims en claims gericht op kinderen zijn extra streng gereguleerd. Het gebruik van niet-goedgekeurde of misleidende claims is een van de meest voorkomende overtredingen die de NVWA signaleert bij supplementen.
Hoe ga ik om met ingrediënten die in kleine hoeveelheden aanwezig zijn, zoals coatings of capsulemateriaal?
Capsulemateriaal, coatings en andere hulpstoffen die nog aanwezig zijn in het eindproduct, moeten worden vermeld in de ingrediëntenlijst, ook al gaat het om kleine hoeveelheden. Denk bijvoorbeeld aan HPMC (hydroxypropylmethylcellulose) voor vegetarische capsules of magnesiumstearaat als antiklontermiddel. Stoffen die tijdens de productie volledig worden verwijderd, hoeven niet te worden vermeld. Zorg dat je productiepartner je altijd een volledige specificatie aanlevert van alle gebruikte hulpstoffen, zodat je ingrediëntenlijst compleet en correct is.
Wat zijn de meest voorkomende fouten op supplementlabels en hoe vermijd ik ze?
De meest gemaakte fouten zijn: allergenen die niet zijn benadrukt in de ingrediëntenlijst, vitaminen en mineralen die niet als percentage van de referentie-inname zijn vermeld, niet-goedgekeurde gezondheidsclaims, en een onjuiste volgorde van ingrediënten. Ook het ontbreken van een partijcode, houdbaarheidsdatum of gebruiksaanwijzing komt regelmatig voor. Werk altijd met een vaste labelchecklist op basis van de FIC-verordening en laat je label reviewen door iemand met kennis van de geldende wet- en regelgeving voordat je naar de drukker gaat.
Gelden er andere labeleisen als ik mijn supplement ook in andere EU-landen wil verkopen?
De basisvereisten vanuit de FIC-verordening en de Europese Richtlijn 2002/46/EG gelden in de hele EU, maar sommige lidstaten hebben aanvullende nationale regels. Zo kennen landen als Duitsland, Frankrijk en Italië eigen notificatieverplichtingen en kunnen de toegestane maximumdoseringen per land verschillen. Bovendien moet de labelinformatie in de officiële taal van het verkoopland worden aangeboden. Controleer altijd de nationale wetgeving van elk land waar je het product wil aanbieden, of werk samen met een partner die bekend is met de regelgeving in die markten.
Hoe vaak moet ik mijn supplementlabel herzien en bijwerken?
Je label moet worden herzien zodra er iets verandert in de formulering, de productielocatie, de wetgeving of de toegestane claims. Houd daarom actief de updates bij van de NVWA, de Europese Commissie en EFSA, want de lijst van toegestane claims en Novel Foods wordt regelmatig bijgewerkt. Praktisch gezien is het verstandig om je labels minimaal eens per jaar te laten toetsen, zeker als je werkt met botanische ingrediënten of je assortiment uitbreidt. Een kleine wetswijziging kan grote gevolgen hebben voor de toelaatbaarheid van je labelclaims of ingrediënten.
Related Articles
- 5 stappen om jouw supplementenlabel aan te passen aan de nieuwe allergenenregels van 2026
- 8 verplichte elementen op het label van jouw voedingssupplement
- What is faba protein and why is it gaining ground on pea protein?
- How can companies cut costs with smarter product formulations?
- How does ageing respond to the demand for collagen products?