In Nederland zijn health claims voor supplementen alleen toegestaan als ze officieel zijn goedgekeurd door de Europese Unie op basis van wetenschappelijk bewijs. De Europese Verordening (EG) Nr. 1924/2006 vormt de juridische basis voor alle claims op voedingsmiddelen en supplementen die in de EU op de markt worden gebracht. In dit artikel beantwoorden we de meest gestelde vragen over welke claims zijn toegestaan, welke zijn verboden en wat dit concreet betekent voor jouw private label merk.
Welk onderscheid maakt de EU tussen health claims en nutrition claims?
De EU maakt een duidelijk onderscheid tussen twee soorten claims. Een allégation nutritionnelle zegt iets over de voedingswaarde van een product, zoals “eiwitrijk” of “laag in suiker”. Een allégation de santé legt een verband tussen een voedingsstof en een gezondheidseffect, zoals “vitamine C draagt bij aan een normale werking van het immuunsysteem”. Beide zijn wettelijk geregeld, maar voor health claims gelden strengere eisen.
Nutrition claims zijn toegestaan zolang ze voorkomen op de goedgekeurde lijst in de Bijlage van Verordening 1924/2006 en het product aan de bijbehorende voorwaarden voldoet. Voor health claims geldt een extra drempel: ze moeten wetenschappelijk zijn onderbouwd en expliciet zijn goedgekeurd door de Europese Autoriteit voor Voedselveiligheid (EFSA). Zonder die goedkeuring mag de claim simpelweg niet worden gebruikt, ongeacht hoe aannemelijk het verband lijkt.
Een derde categorie die in de praktijk vaak voor verwarring zorgt, zijn ziekterisicoverminderingsclaims. Dit zijn uitspraken die suggereren dat een product het risico op een ziekte verlaagt. Deze zijn in principe verboden voor gewone voedingsmiddelen en supplementen, tenzij er een specifieke Europese goedkeuring voor bestaat.
Welke health claims zijn officieel goedgekeurd door EFSA?
EFSA beoordeelt health claims op basis van wetenschappelijk bewijs en publiceert goedgekeurde claims in het EU-register voor health claims. Dit register bevat honderden goedgekeurde claims, voornamelijk voor vitaminen, mineralen en bepaalde andere voedingsstoffen. Goedgekeurde claims mogen vrij worden gebruikt, mits aan de gebruiksvoorwaarden wordt voldaan.
Voorbeelden van veelgebruikte goedgekeurde health claims voor supplementen zijn:
- Vitamine D draagt bij aan de instandhouding van normale botten en tanden
- Magnesium draagt bij aan een normale werking van het zenuwstelsel
- IJzer draagt bij aan de normale vorming van rode bloedcellen
- Eiwit draagt bij aan de instandhouding van spiermassa
- Zink draagt bij aan de normale werking van het immuunsysteem
Belangrijk is dat elke goedgekeurde claim specifieke gebruiksvoorwaarden heeft. Zo geldt de claim voor vitamine D en botten alleen als het product een bepaalde hoeveelheid vitamine D per portie bevat. Het gebruik van een goedgekeurde claim zonder aan die voorwaarden te voldoen, is alsnog een overtreding.
Welke claims zijn verboden of afgekeurd voor supplementen?
Claims die niet in het EU-register staan als goedgekeurd, zijn in principe verboden. EFSA heeft in de loop der jaren duizenden ingediende claims beoordeeld en een groot deel afgekeurd, vaak omdat het wetenschappelijke bewijs onvoldoende was. Afgekeurde claims mogen niet worden gebruikt, ook niet in aangepaste of afgezwakte vorm.
Veelgemaakte fouten in de supplementenmarkt zijn onder andere:
- Claims over specifieke ziekten of aandoeningen, zoals “helpt bij diabetes” of “goed voor de schildklier”
- Vage welzijnsclaims zonder goedkeuring, zoals “geeft energie” of “verbetert prestaties” zonder specifieke onderbouwing
- Getuigenissen of ervaringsverhalen die impliciet een gezondheidseffect suggereren
- Claims op basis van ingrediënten die nog op de “on hold” lijst staan, waarvoor de beoordeling nog loopt
De “on hold” categorie verdient extra aandacht. Voor bepaalde botanische ingrediënten, zoals kruiden en plantenextracten, loopt de EFSA-beoordeling al jaren. Zolang deze beoordeling niet is afgerond, mogen claims voor die ingrediënten in sommige lidstaten tijdelijk worden gedoogd op basis van nationaal beleid, maar dit is geen garantie voor naleving.
Hoe verschilt de Nederlandse handhaving van de EU-regels?
In Nederland is de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) verantwoordelijk voor de handhaving van de Europese claimverordening. De NVWA hanteert de EU-regels als uitgangspunt, maar heeft op een aantal punten een eigen handhavingsbeleid ontwikkeld, met name rondom botanische ingrediënten en de tijdelijke gedoogperiode voor “on hold” claims.
In de praktijk betekent dit dat de NVWA actief toezicht houdt op labels, websites en advertenties van supplementenmerken. Overtredingen kunnen leiden tot waarschuwingen, boetes of zelfs een verkoopverbod. De NVWA publiceert haar handhavingsresultaten regelmatig, wat inzicht geeft in welke sectoren en claims het meest onder de loep worden genomen.
Een belangrijk verschil met sommige andere EU-landen is dat Nederland relatief strikt handhaaft op digitale communicatie. Claims op een website of op sociale media worden beschouwd als onderdeel van de marketing van het product en vallen daarmee ook onder de claimverordening. Het is dus niet voldoende om het label correct te hebben als de website verboden claims bevat.
Wat betekent dit voor private label supplementenmerken?
Voor private label merken betekent de claimwetgeving dat elk woord op het label en in de marketing juridisch houdbaar moet zijn. De verantwoordelijkheid voor correcte claims ligt bij de partij die het product op de markt brengt, niet bij de producent. Als merkhouder ben jij dus aansprakelijk voor de claims die op jouw product staan.
Concreet betekent dit dat je bij de ontwikkeling van een nieuw supplement rekening moet houden met:
- Welke ingrediënten in het product zitten en voor welke claims die zijn goedgekeurd
- Of de hoeveelheden per portie voldoen aan de gebruiksvoorwaarden van de gewenste claim
- Of de formulering van de claim exact overeenkomt met de goedgekeurde tekst
- Of de claims consistent zijn op label, website en sociale media
Een goed opgesteld voedselveiligheidsplan en een grondig labelonderzoek zijn geen luxe maar een noodzaak voor elk serieus supplementenmerk dat op de Europese markt wil opereren.
Hoe wij helpen met health claims en labelcompliance
Als full-service productiepartner begeleiden wij klanten niet alleen bij de ontwikkeling en productie van supplementen, maar ook bij de compliance rondom labels en health claims. Ons kwaliteitsteam werkt samen met gespecialiseerde consultants om ervoor te zorgen dat jouw product direct marktklaar is.
Wat wij concreet bieden op het gebied van compliance:
- Opstellen van een HACCP-gestuurd voedselveiligheidsplan afgestemd op jouw productlijn
- Ondersteuning bij correcte productinformatie en labelspecificaties
- Advies over welke claims haalbaar zijn op basis van jouw receptuur
- Productie volgens BRCGS-gecertificeerde processen voor maximale voedselveiligheid
- Begeleiding van concept tot marktklaar product, inclusief labelontwerp
Wil je weten hoe wij jouw private label supplementenmerk kunnen ondersteunen bij een compliant marktintroductie? Bekijk onze service complet ou n'hésitez pas à nous contacter pour un entretien sans engagement.
Foire aux questions
Mag ik een health claim parafraseren of samenvatten op mijn label?
Nee, health claims moeten worden gebruikt in de exacte bewoordingen zoals goedgekeurd in het EU-register. Een aangepaste of verkorte versie van een goedgekeurde claim wordt juridisch gezien als een nieuwe, niet-goedgekeurde claim en is daarmee niet toegestaan. Kleine taalkundige aanpassingen voor leesbaarheid zijn in beperkte mate mogelijk, maar het is sterk aan te raden dit vooraf te laten toetsen door een compliance-specialist.
Wat moet ik doen als ik een ingrediënt wil gebruiken waarvan de EFSA-beoordeling nog 'on hold' staat?
Voor botanische ingrediënten op de ‘on hold’ lijst geldt dat sommige EU-lidstaten, waaronder Nederland, tijdelijk een gedoogbeleid hanteren op basis van nationaal beleid. Dit betekent echter niet dat claims voor deze ingrediënten automatisch zijn toegestaan — de NVWA kan op elk moment strenger gaan handhaven. Het is verstandig om bij gebruik van dergelijke ingrediënten geen expliciete gezondheidsclaims te maken en de situatie actief te monitoren via het EU-register en NVWA-publicaties.
Gelden de claimregels ook voor de productnaam of de naam van mijn merk?
Ja, ook productnamen en merknamen vallen onder de claimverordening als ze een impliciete gezondheidsclaim bevatten. Een productnaam als ‘ImmunoBoost’ of ‘BrainMax’ kan worden gezien als een niet-goedgekeurde claim, zelfs als de rest van het label volledig compliant is. Het is daarom verstandig om bij de naamgeving van een product al rekening te houden met de claimwetgeving en juridisch advies in te winnen.
Hoe controleer ik of een specifieke health claim officieel is goedgekeurd door de EU?
De meest betrouwbare manier is het raadplegen van het officiële EU-register voor health claims, dat te vinden is via de website van de Europese Commissie. In dit register kun je zoeken op voedingsstof, ingrediënt of trefwoord en direct de goedkeuringsstatus, de exacte claimtekst en de gebruiksvoorwaarden inzien. Voor botanische ingrediënten is het daarnaast raadzaam de EFSA-website te raadplegen voor de actuele status van lopende beoordelingen.
Wat zijn de mogelijke gevolgen als de NVWA een verboden claim op mijn product of website aantreft?
De NVWA kan bij een overtreding oplopende maatregelen nemen, variërend van een officiële waarschuwing en een hersteltermijn tot het opleggen van een boete of zelfs een verkoopverbod. Herhaalde overtredingen of bewust misleidende claims kunnen leiden tot hogere sancties en publicatie van de handhavingsactie, wat reputatieschade kan veroorzaken. Het is daarom veel kostenefficiënter om vooraf in compliance te investeren dan achteraf correcties door te voeren.
Mag ik klantervaringen of reviews gebruiken in mijn marketing als die een gezondheidseffect beschrijven?
Dit is een veelgemaakte fout: ook getuigenissen, reviews en ervaringsverhalen van klanten vallen onder de claimverordening als ze een gezondheidseffect suggereren. Het publiceren van een review zoals ‘Ik slaap veel beter sinds ik dit supplement gebruik’ op jouw website of sociale media wordt juridisch beschouwd als het doen van een niet-goedgekeurde claim door de merkhouder. Gebruik van dergelijke content is alleen toegestaan als het beschreven effect overeenkomt met een officieel goedgekeurde health claim voor de betreffende voedingsstof.
Ik lanceer een supplement op zowel de Nederlandse als de Belgische markt. Moet ik rekening houden met verschillende regels per land?
De Europese claimverordening (EG) Nr. 1924/2006 geldt in alle EU-lidstaten en vormt de gemeenschappelijke basis. De inhoudelijke eisen voor health claims zijn dus gelijk in Nederland en België. Wel kunnen er verschillen zijn in de handhavingspraktijk, taalvereisten voor het label en aanvullende nationale regelgeving rondom supplementen. Het is aan te raden om per land de specifieke labelverplichtingen en het handhavingsbeleid van de nationale autoriteit te controleren voordat je het product op de markt brengt.
Articles connexes
- L'étiquetage des compléments alimentaires aux Pays-Bas par rapport à celui de l'UE : quelles sont les différences ?
- Protéines de lactosérum ou protéines végétaliennes : quelles sont les vraies différences ?
- Comment les tendances en matière de mode de vie influencent-elles la demande en matière de nutrition sportive et de compléments alimentaires ?
- Comment l'étiquetage propre influence-t-il l'innovation des produits dans le domaine de la nutrition sportive ?
- Pourquoi la poudre d'électrolytes est-elle si populaire ?